Από τον Θωμά Λάππα*, πτυχιούχο του τμήματος Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
Οι πυρκαγιές είναι ένα συχνό φαινόμενο των μεσογειακών περιοχών, κάτι το οποίο δεν μπορεί να αποφευχθεί, παρά μόνο να περιοριστεί μερικώς με τη διαχείριση των δασών μας. Σε περίπτωση που η υποβάθμιση του οικοσυστήματος δεν έχει προχωρήσει πολύ και αν εμποδιστεί κάθε ανθρωπογενής διαταραχή, είναι πολύ πιθανό το οικοσύστημα, λόγω της δυναμικής που διαθέτει, να επανέλθει από μόνο του στην αρχική του κατάσταση. Τα στάδιο αποκατάστασης μιας πυρόπληκτης περιοχής είναι: 1) κήρυξη της έκτασης ως αναδασωτέας και απαγόρευση της βόσκησης, 2) δημιουργία αντιδιαβρωτικών-αντιπλημμυρικών έργων, 3) απομάκρυνση καμένου ξυλώδους κεφαλαίου και 4) ειδική μελέτη αναδάσωσης.
Έπειτα, εάν αποφασισθεί να γίνει αναδάσωση, πέρα από μία αναλυτική μελέτη για τα εδαφολογικά στοιχεία αλλά και το τρόπο αναδάσωσης, η επιλογή των ειδών πρέπει να είναι πολύ προσεκτική. Η μέθοδος αντικατάστασης με πλατύφυλλα φυλλοβόλα δέντρα, όπου εφαρμόστηκε απέτυχε διότι έρχεται σε αντίθεση με τους οικολογικούς νόμους και κυρίως με την αντίληψη, ότι σε κάθε περιοχή με φυσική βλάστηση υπάρχει η καλύτερα προσαρμοσμένη βλάστηση, η οποία μπορεί να αντέξει κυρίως κατά την περίοδο ακραίων κλιματικών και φυσικών φαινομένων. Δηλαδή οτιδήποτε επιχειρηθεί να εισαχθεί θα είναι λιγότερο προσαρμοσμένο, άρα και περισσότερο ευάλωτο στις υπάρχουσες από αιώνες κλιματικές και εδαφικές συνθήκες. Έχει εκφρασθεί η άποψη να γίνει εισαγωγή δύσφλεκτων φυλλοβόλων κατά μήκος των ρυακίων, όμως σε κάθε φυσικό δάσος όπου υπάρχει δυνατότητα αποθήκευσης μεγαλύτερης ποσότητας νερού, ήδη η φύση από μόνη της έχει επιλέξει για τις περιοχές αυτές τα αζωνικά υγρόφιλα είδη και κυρίως λεύκες, πλατάνια, σκλήθρα και ιτιές, τα οποία σπάνια σταματούν τη διάδοση της πυρκαγιάς αλλά και όταν καίγονται πάντα επανεμφανίζονται ταχύτατα.
Ωστόσο και οι άνθρωποι, από πλευράς μας, οφείλουμε να αποκτήσουμε μία στοιχειώδη γνώση για τις δασικές πυρκαγιές και να μην διαδίδονται λανθασμένες πληροφορίες όπως για παράδειγμα ότι οι κώνοι του πεύκου (κουκουνάρες) εκτοξεύονται. Επιπλέον υπάρχει εφαρμογή στην ηλεκτρονική σελίδα του Ινστιτούτου Δασικών Ερευνών για την αξιολόγηση του κινδύνου κατοικίας, με παράγοντες όπως τα ξερά χόρτα, ύπαρξη πυροπροστασίας κ.ά. (http://www.fria.gr/prolipsi/ergaleia_prolipsis.html).
Τέλος, ως συμπέρασμα, το δάσος που κάηκε σε ώριμη ηλικία, τις περισσότερες φορές αναγεννιέται ενώ όπου επιχειρήθηκε εμπλουτισμός με άλλα είδη, αυτό συνήθως απέτυχε εξαιτίας της δυναμικής που διαθέτει το γηγενές δάσος. Στη περίπτωση που αποφασισθεί να γίνει τεχνητή αναδάσωση (μετά από 2-3 έτη από τη πυρκαγιά) με είδη που προϋπήρχαν, θα γίνει μόνο σε ανώριμο βιολογικά δάσος (δάσος που κάηκε πρόσφατα και δεν πρόλαβε να ωριμάσουν οι σπόροι) και σε περιοχές που δεν προχώρησε η φυσική αναγέννηση από μόνη της.
* Ο Θωμάς Λάππας είναι γιος του Νίκου και της Αντωνίας Κ. Παππά
Σημείωση: Είναι πολύ θετικό και ελπιδοφόρο οι νέοι επιστήμονες του χωριού μας να ενημερώνουν για θέματα της ειδικότητάς τους και της επικαιρότητας τους χωριανούς μας.
Περιμέναμε πως και πως μπας και γίνει το θαύμα και βρέξει αλλά μάταια!
Χτες μόλις και μετά βίας μαζέψαμε 3 χιλιοστά στο βροχόμετρο και σήμερα Τετάρτη οι λίγες πρωινές ψιχάλες δεν κατάφεραν να γεμίσουν ούτε τον πυθμένα του βροχόμετρου!
Αρχή της νέας περιόδου λοιπόν -που έπνιξε κόσμο αλλού- με 3 χιλιοστά!
Αν βέβαια συγκρίνουμε με την περσινή χρονιά που η πρώτη εγγραφή έγινε στις 6 Νοεμβρίου με 3 χιλιοστά λέμε …πάλι καλά!
Το Σάββατο, 2 Σεπτεμβρίου, ο Χριστόφας Αλβανός του Στρατή και της Κατερίνας Τουλαδέλλη και η Βίκυ Καραγιάννη του Ευάγγελου και της Μαρίας τέλεσαν το γάμο τους στον Άγιο Θεράποντα στη Μυτιλήνη με τη συνοδεία -και υπό την προστασία- των σπαθιών των συναδέλφων αξιωματικών του γαμπρού.
Κουμπάροι ο Δημήτρης Μερισιώτης και η Αρετή Λέκκα.
Να είστε γεροί και χαρούμενοι μέχρι τα βαθειά γεράματά σας.
Να σας χαίρονται οι γονείς και οι άλλοι δικοί σας και να σας καμαρώνουν στη ζωή σας.
Ο παππούς Στέλιος, που δεν μπόρεσε να σας καμαρώσει από κοντά, να σας βλέπει στο πλευρό του και να νοιώθει την ευτυχία της ολοένα και περισσότερο ολοκλήρωσης των επιθυμιών του.
Αναγνώστης της σελίδας μας ζήτησε να επισημάνουμε τον κίνδυνο που δημιουργείται, όταν φυσά δυνατός αέρας, από τις λαμαρίνες η τα ελενίτ στις στέγες εγκατελειμμένων κτιρίων.
Για τα κτίρια που ανήκουν σε ιδιώτες θεωρούμε περιττή την επισήμανση. Το πρόβλημα έγκειται στα κτίρια που είναι δεσμευμένα από τις Τράπεζες. Γι αυτά θα πρέπει να γίνει μια παρέμβαση στον Δήμο για να μην γίνει η ζημιά σε περαστικό ή αυτοκίνητο από την πτώση των λαμαρίνων που κόβουν, με τη δύναμη που τις προσδίδει ο αέρας, σαν μαχαίρια.
Όπως έχει ανακοινωθεί, έχει αρχίσει η επισκευή του σπιτιού των αδελφών Νικέλλη, το οποίο μετά την επισκευή του θα μεταβιβαστεί στην Βιβλιοθήκη του χωριού μας. Με αισιόδοξες προοπτικές η επισκευή θα έχει ολοκληρωθεί μέχρι το καλοκαίρι, αν και δεν μπορεί να είναι κανείς σίγουρος όταν έχει απέναντί του την ελληνική γραφειοκρατία και προπαντός την αρχαιολογία.
Το ΔΣ της Βιβλιοθήκης αποφάσισε τα εγκαίνια του νέου κτιρίου να συνοδευτούν με μια έκθεση αφιερωμένη στους χωριανούς μας μετανάστες του 19ου και του 20ου αιώνα. Η απόφαση αυτή στηρίχτηκε σε δυο δεδομένα. Το ένα είναι ότι το σπίτι αυτό προσφέρεται στη Βιβλιοθήκη, και μέσω αυτής στην τοπική κοινωνία, από μια οικογένεια μεταναστών, η οποία έχει προσφέρει πάρα πολλά στο χωριό μας μέχρι τώρα. Το άλλο είναι η σημαντικότατη συμβολή γενικά των μεταναστών στην οικονομική και κοινωνική πρόοδο του χωριού μας.
Για το λόγο αυτό η Βιβλιοθήκη αρχίζει από τώρα τη συγκέντρωση του σχετικού υλικού το οποίο θα απαρτίζεται από φωτογραφίες (κατά προτίμηση) του πρώτου μετανάστη (σε μια σειρά διαδοχικών μεταναστεύσεων) είτε πριν την αναχώρησή του είτε μετά την εγκατάστασή του. Επίσης σύντομη πληροφόρηση για το πότε έφυγε, γιατί έφυγε, ποιους συγγενείς άφησε πίσω, τι αντιμετώπισε μετά την άφιξη του, πως εξελείχθηκε εκεί η ζωή του και ποια νέα μέλη προστέθηκαν στην ευρύτερη οικογένειά του (τρόπον τινά ένα μικρό γενεαλογικό δέντρο).
Για το λόγο αυτό η Βιβλιοθήκη ζητά από όσους χωριανούς μας μετανάστες διαβάσουν την ενημέρωση αυτή να ανταποκριθούν στο κάλεσμά μας και αν χρειάζονται περισσότερες πληροφορίες να απευθυνθούν ηλεκτρονικά στα vivliovrisas@hotmail.gr ή enikeli@sch.gr, τηλεφωνικά στα 2252061000 ή 6945026813 και με αλληλογραφία στο Βιβλιοθήκη Βρίσας Λέσβου “Κ. Τσέλεκα-Α.Νικέλλη”, Βρίσα Λέσβου 81300. Στις διευθύνσεις αυτές μπορούν να στέλνουν και τις φωτογραφίες ή τα κείμενά τους.
Επίσης χωριανοί μας που γνωρίζουν μετανάστες ας τους ενημερώσουν για την προσπάθεια μας αυτή ή ας μας στείλουν μια ηλεκτρονική ή ταχυδρομική διεύθυνση τους για να τους ενημερώσουμε εμείς είτε στα Ελληνικά είτε στα Αγγλικά.
Είναι αυτονόητο ότι η ανταπόκριση στην προσπάθειά μας αυτή δεν δημουργεί καμιά υποχρέωση στους μετανάστες μας.
Με βάση τις αντιδράσεις των πρώτων που έχουν ενημερωθεί, είμαστε αισιόδοξοι ότι τελικά κάτι καλό θα προκύψει απ’ την προσπάθειά μας αυτή.