Παραθέτουμε και το τρίτο κείμενο που είχε διακριθεί. Η παρουσίαση των κειμένων έγινε με βάση την ηλικία των παιδιών.
Εργασία για το διαγωνισμό της βιβλιοθήκης
Τα συγκρινόμενα βιβλία είναι, “Ο Πύργος του Βοσπόρου” αναγνωστικό της Ε΄ Δημοτικού του 1931 και το αναγνωστικό ή βιβλίο μαθητή “Της γλώσσας ρόδι και ροδάνι” έκδοση 2012. Οι διαφορές ανάμεσα στα δύο αναγνωστικά είναι πολλές, οι περισσότερες από αυτές είναι οι παρακάτω. Εξωτερική μορφή (σκληρό εξώφυλλο, μικρότερο μέγεθος) και γραμματοσειρά.Αν και τα δύο είναι στη δημοτική γλώσσα παρουσιάζονται διαφορές στην ορθογραφία, στον τονισμό και στα πνεύματα (το καινούργιο βιβλίο ακολουθεί τους κανόνες της νεοελληνικής γραμματικής).
Το σημερινό βιβλίο έχει εμπλουτισμένο λεξιλόγιο με πολλές νέες λέξεις και άλλες ξενικής προέλευσης καθώς στο πέρασμα τόσων χρόνων η ελληνική γλώσσα ανανεώθηκε και προσαρμόστηκε στις ανάγκες της σύγχρονης ελληνικής κοινωνίας.
Στο αναγνωστικό του 1931 η εικονογράφιση περιορίζεται σε λίγα σκίτσα ενώ το τωρινό βιβλίο έχει πιο πλούσια εικονογράφηση με φωτογραφίες, σκίτσα, ζωγραφικούς πίνακες, χάρτες, εικόνες από δορυφόρους, παραστάσεις αγγείων κ.ά.
Τα κείμενα του βιβλίου “Ο Πύργος του Βοσπόρου” είναι περιγραφές, αφηγήσεις και λίγα ποιήματα καθώς είναι ένα λογοτεχνικό βιβλίο στο οποίο αφαιρέθηκαν κάποια κείμενα και προστέθηκαν κάποια άλλα για να χρησιμοποιηθεί ως αναγνωστικό. Το νέο βιβλίο γράφτηκε με σκοπό να φέρει τα παιδιά σε επαφή και με άλλα είδη του γραπτού και του προφορικού λόγου όπως: άρθρα εφημερίδων, συνεντεύξεις, επιστολές, κείμενα οδηγιών, κόμικς, διαφημίσεις κριτική βιβλίων, έργων τέχνης, εκπομπών κ.ά.
Το παλιό βιβλίο έχει διδακτικό περιεχόμενο καθώς ο συγγραφέας ήθελε να τονίσει τις αξίες της εποχής (φιλοπατρία, αυτοθυσία, τιμιότητα, εργασία, οικογένεια, δικαιοσύνη) καταδικάζοντας τα ανθρώπινα ελαττώματα και διαπαιδαγωγώντας τα παιδιά σύμφωνα με τα πρότυπα της δύσκολης εποχής του Μεσοπολέμου. Το καινούριο βιβλίο έχει στόχο να προβληματίσει και να ευαισθητοποιήσει τους μαθητές πάνω στα φαινόμενα και τα προβλήματα της σημερινής εποχής: μόλυνση περιβάλλοντος, οικολογία, ανθρώπινα δημιουργήματα, Μ.Μ.Ε., κατάκτηση του διαστήματος, ρατσισμός, διαφορετικότητα, συνθήκες ζωής άλλων λαών, ανάπτυξη τεχνολογίας. Εστιάζει περισσότερο στο παρόν και λιγότερο στο παρελθόν. Το σημαντικό είναι ότι παρουσιάζει τα υπέρ και τα κατά σε κάθε περίπτωση. Έτσι δίνει την ευκαιρία στους μαθητές να εκφράσουν τη δική τους γνώμη, να προβληματιστούν και να αναπτύξουν την κριτική τους σκέψη. Συμμετέχουν στο μάθημα με πολλούς τρόπους και δεν είναι μόνο απλοί αναγνώστες.
Στο καινούριο αναγνωστικό κάθε κείμενο πλαισιώνεται από ερωτήσεις κατανόησης του κειμένου και από θεωρία και ασκήσεις που έχουν σχέση με ένα γραμματικό ή συντακτικό φαινόμενο. Επίσης σε κάθε ενότητα τα παιδιά εξασκούνται στην παραγωγή γραπτού λόγου (περιγραφή, αφήγηση, επιχειρήματα, συγκρίσεις κ.ά) Οι μικρές αυτές “εκθέσεις” συχνά βασίζονται σε κάποιο σκελετό.
Στο παλιό αναγνωστικό οι αφηγήσεις και οι περιγραφές είναι πιο πλούσιες και σε εκφραστικά μέσα (κοσμητικά επίθετα, διαλόγους, παρομειώσεις, προσωποποιήσεις, κ.ά.) Επίσης υπάρχουν πολλές εκφράσεις που χρησιμοποιούνται ακόμα σήμερα στον προφορικό μας λόγο. Τα κείμενα του νέου βιβλίου είναι σε πιο “επιστημονικό” λόγο.
Τα θέματα στις ενότητες του νέου βιβλίου καθώς και τα συμπληρωματικά του μικρά κείμενα δίνουν την ευκαιρία στους δασκάλους και τους μαθητές να τα συνδυάσουν και με άλλα μαθήματα: εικαστικά, θέατρο, θρησκευτικά, ιστορία, γεωγραφία.
Με βάση το παραπάνω κείμενο εγώ θα προτιμούσα το σύγχρονο βιβλίο. Μου αρέσει πιο πολύ γιατί είναι πιο ευχάριστο, λιγότερο μονότονο και δίνει την δυνατότητα στους μαθητές να συμμετέχουν ενεργά και να αναπτύξουν την κριτική τους σκέψη. Αλλά και οι δραστηριότητες μου προκαλούν το ενδιαφέρον. Για αυτούς τους λόγους προτιμώ το σύγχρονο βιβλίο.
Αίγλη Ζαφειρίου
ΣΤ΄Δημοτικού
